In Québec staan scholen voor een opmerkelijke paradox: terwijl het gebruik van telefoons binnenkort volledig wordt verboden op school, om de focus en het welzijn van leerlingen te verbeteren, neemt de integratie van videogames via e-sports-programma’s op veel scholen juist significant toe. Deze programma’s, die vaak aanzien worden als serieuze competitie en sportieve concentraties, roepen kritische vragen op over schermtijd en de balans tussen digitale vaardigheden en gezondheid.
De school Édouard-Montpetit in Montréal liep sinds 2019 al voorop met een e-sport-concentratie die even serieus genomen wordt als traditionele sportscholen. Toch wijzen experts zoals Fanny Lemétayer van het INSPQ erop dat e-sports onmiskenbaar een uitbreiding van de digitale balans op de schermen voor jongeren betekent. Onderzoek van psycholoog Antoine Lemay complimenteert de programma’s als mogelijk beschermend tegen isolatie, maar toont ook aan dat deelnemers gemiddeld 50 uur per week aan schermtijd besteden, waarvan 14 uur in het kader van e-sport. Dat is aanzienlijk meer dan leeftijdsgenoten die enkel recreatief gaming doen.
De groei van e-sports in het onderwijs: kansen en uitdagingen
Ondanks bedenkingen groeien e-sports-programma’s snel, met steeds meer scholen zoals Cardinal-Roy die e-sport opnemen als volwaardige sport-étude. Deze worden – vaak begeleid door gespecialiseerde trainers en met aandacht voor fysieke en mentale voorbereiding – gepresenteerd als een gestructureerde en gezonde manier om jongeren in te zetten in teamwork en competitief gaming. Zoals Francesco Pepe Esposito (coördinator van Sport-Arts-Études) benadrukt, gaat het niet alleen om uren achter een scherm, maar om ‘het individu dat speelt’ – inclusief voeding en gezonde routines.
De echte uitdaging zit hem in het kwantificeren en verantwoord structureren van deze programs. De raadplegingen van de provinciale overheid bevestigen dat er geen centrale registratie is van scholen met e-sports-leerlijnen, en dat financiering voor deze paraschoolse activiteiten momenteel verboden is. De Fédération québécoise de sports électroniques zoekt dan ook steun voor meer middelen om een optimale ondersteuning te bieden, wat essentieel lijkt om de negatieve kant van overmatig schermgebruik aan te pakken zonder kansen te missen.
De impact van e-sports op het welzijn van jongeren
Het debat rond telefoons versus videogames in scholen raakt de kern van moderne opvoeding. Enerzijds bewijst het verbod op smartphones in klaslokalen een positief effect op concentratie en sociale interactie. Anderzijds introduceert het structureel naast lessen organiseren van e-sports een complexe dynamiek. Antoine Lemay’s onderzoek toont aan dat deelnemers aan e-sport-programma’s vaker problematische speelprofielen vertonen, wat vragen oproept over risico’s van overmatig schermgebruik en mogelijke cyberverslaving.
Philippe Gauthier van de Esports Academy van Québec ziet tegelijkertijd een ander perspectief: e-sports kunnen jongeren die zich anders mogelijk isoleren in contact brengen, wat een zekere bescherming biedt tegen de valkuilen van online afhankelijkheid. Deze nuance benadrukt de noodzaak voor een holistische aanpak met begeleiding en educatie rond mediawijsheid en het ontwikkelen van gezonde digitale patronen.
E-sports als volwaardige sport en educatief instrument
Het internationale aanzien van e-sports groeit exponentieel. De goedkeuring van het Internationaal Olympisch Comité voor de eerste e-sport-‘Olympische Spelen’ in Saoedi-Arabië in 2027 onderstreept het veranderende perspectief op digitale competitie. Het verraadt een bredere acceptatie die scholen ertoe aanzet competitief gamen en digitale vaardigheden voortaan integraal onderdeel te laten zijn van het onderwijsaanbod.
Inze geval van Québec bieden nieuwe programma’s zoals op École secondaire de l’Achigan en Cardinal-Roy jongeren de mogelijkheid om hun passie te combineren met studies, waarbij de schooldag zorgvuldig wordt ingedeeld tussen training en klassikale sessies. Hiermee wordt e-sport niet alleen erkend als een volwaardige sport, maar tevens als een middel om belangrijke vaardigheden zoals samenwerking, strategisch denken en snelle besluitvorming te cultiveren.
Louis-David L. Renaud, voorzitter van de Fédération québécoise de sports électroniques, illustreert vanuit eigen ervaring het belang van fysieke fitheid binnen e-sports. Het ontwikkelen van een actieve levensstijl is een fundament om de negatieve gevolgen van langdurig schermgebruik, zoals lichamelijke klachten, tegen te gaan. Dat dit bewustzijn nu ook in het onderwijs doordringt, geeft hoop op een toekomst waarin gaming en welzijn hand in hand gaan.
